Idazteko beharra

Liburuak, istorioak, ipuinak...

Sentimenduak eta bizipenak adierazteko beste era bat da idaztea. Baliagarria benetan. Idazmenak askatasuna ematen digu. Istorio baten bidez gure barnean daramaguna adierazten dugu, eta aske sentitzen gara.
Egia da idazten dugunok ez dugula "ondo" idatzi behar. Nahi duzuen bezala: denbora pasatzeko, errealitatetik ihes egiteko edo bizirik sentitzeko egiten dugu.

Askotan (gehienetan) gure istorioak ez dira irakurtzen, edo bakarrik lagunek irakurtzen dituzte. Eta haien kritikak nahiko onak dira beti. Hori ere eskertzen da. Dena den, "gure burua sendatzeko" fase hori behin gaindituta, zerbait gehiago esan nahi dugu istorioetan. Kontakizun bereziak egin nahi ditugu. Jendeari ematen dizkiogu eta haien iritziak baloratzen ditugu.
Niretzat, gutxienez, oso garrantzitsua da besteen iritzia. Primeran pasatzen dut idazten, mundu berriak eta pertsonai bereziak sortzen. Pertsonai bakarrak nire nortasunaren zati bat badauka, nola ez.

Eta hori ere bitxia da, azken finean istorio bakoitza "ni" delako.

Alemaniako eguraldi freskoa

Ia hilabete bat argitaratu gabe. Desagertuta ibili naiz, egia da.
Alemanian egon naiz, Munichen hain zuzen. Bakarrik hiru egun eduki nituen hiria berriro bisitatzeko. Bai, berriro. Duela hamabi urte han egon nintzen eta izugarri gustatu zitzaidan, horregatik itzuli naiz.
Hiriak merezi du. Nahiz eta handia izan (1.5 milioi lagun bizi dira han) oso erosoa eta giro handiko lekua da.
Gainera, jendea oso atsegina da, orokorrean, eta erraz molda zaitezke Ingelesez.
Eguraldiaren aldetik, zer esango dut? Freskoa, hemen baino freskoagoa. Alpeak nahiko hurbil daude eta hori nabaritzen da. Egon nintzen egunetan denetarik eduki nuen: eguzkia, euria, haize boladak...
Baina gustora egon nintzen. Kirisialdiaren amaiera somatzen da, kaleak jendez betet zeuden, jantetxeeta jende pilo eta denda batzuetan sartzea ezinezkoa zen.
Herrialde horretan gustora sentitzen naiz. Alemaniera ikasi beharko dut, hurrengoan haien hizkuntzaz hitz egiteko gai izateko.

Gizon Aske Baten Ametsa

Duela hiru urte baino gehiago izan zen. Beraz, oso datu zehatzak ez baditut ematen, barkatu. Mintegi batean klase bat eman behar izan nuen: teknologia berriak hirugarren munduan. Gaia bitxia zen, eta baliagarria benetan. Batzuetan ez gara konturatzen, baina bizitzan erabiltzen ditugun teknologiak edonon aplika daitezke.
Mintegi hartan, satelite telefonoei buruz hitz egin nuen. Nik banekien proiektu batzuetan erabiltzen zirela, batez ere urrun dauden herrietan eta, orokorrean, leku isolatuetan (ez dugu hirugarren mundura joan behar horrelako kasuak aurkitzeko). Ikasleek azalpena entzun zuten. Askotan teknologia berria erabiltzea ez da hain zaila, bakarrik borandatea da beharrezkoa.
Klasea bukatu eta kafe bat hartzera joan ginen. Orduan, gizon bat hurbildu zitzaidan. Oso dotore jantzita. Afrikakoa zen. Ez dut ondo gogoratzen zein herrialdekoa zen, baina uste dut Nigeriakoa zela. Europan ikasitakoa zen. Bere esanetan, zorte handiko pertsona. Frantzian eman zuen hainbat urte, eta Euskal Herrian ere bizi izan zen.
Amets zehatz bat zeukan: bere herrialdera itzuli nahi zuen eta laguntza bilatu nahi zuen hango meategi batzuk berriro irekitzeko. Diamante meategiak, hain zuzen. Horrela jendeari lana eta aukera berri bat emango lioke. Baina, lehenengo eta behin, herrien garapena lortzeko, satelite komunikazio horiek erabili nahi zituen. Ea nola lortzen zen jakin nahi zuen. Nik egia esan nion: ez zela hain erraza, ezin zela lortu bakarrik antena bat jartzen.
Egia esan, nahiz eta bere plana nahiko arriskutsua zela pentsatu (Europako enpresak berriro herrietan sartu eta negozio hutsa bilatu), benetan espero nuen dena ondo ateratzea. Gizon horren begietan berriro ikusi ez dudan disdira somatu nuen egun hartan. Izugarria zen.
Berak ikasitakoa eta eduki zuen zorte ona bere herrialdeko jendeari laguntzeko erabili nahi zuen. Guk, ordea, gure buruari laguntzeko erabiliko genuke.
Besterik ez.
Gizon horren begietan ikusi nuen disdira zabal dadila.

Euskalduntze Prozesu Luzea

Joan den astean Alemaniako bi pertsonekin lan egin behar izan nuen.
Horietako batekin nahiko ondo moldatzen naiz, eta Euskal Herriko hizkuntza zaharrari buruz hasi ginen hitz egiten.
Betikoa aipatu genuen, batez ere hizkuntzaren egoera. Eta, jaun andreok, Alemaniakoak esan zidan gure Euskera harro sentitzeko zerbait dela. Europako kulturaren parte garrantzitsu bat dela eta hala edo nola mantendu behar dugula komentatu zidan. Bere ustez, Euskera galtzekotan, guztion zati bat galduko dugu. Guztion zati bat. Ez bakarrik Euskaldunon zati bat, baizik eta gizaki guztiona.

Hala edo nola mantendu behar dugu. Horixe esan zidan.

Euskalduntze prozesuari buruz ez genuen ezer esan. Berak ez dakiena da, askorentzat, Euskera kurrikulumean aipatzekoa den zerbait dela. Niretzat ere hori izan zen behin. Baina, zorionez, ikuspuntuak aldatzen dira. Eta nire ustez ikuspuntuak aldatzeko tresnarik garrantzitsuena gure esku dago. Euskaldunon eskuetan dago tresna hori.

Hizkuntza bat ikasteko prozesua oso luzea da, baina hizkuntzarekin gozatzeko prozesua oso azkar barneratzen da. Kontua da helburuak aldatu beharko genituzkeela. Hizkuntza bizitzarako izan behar da. Beste herrialde batetik horrela ikusten badute, eta mantendu dezagun eskatzen badigute, Euskerari eman beharko genioke benetan duen garrantzia.

Abisua kanpotik etorri da oraingoan: gu gara munduko kultura zati honen babesle bakarrak. Harro sentitzekoa da, ezta?

XXI. Mendeko Pazientzia

Ia astebete ezer idatzi gabe...
Lan orduak amaiezinak izan dira...

Kalean nabaritzen da aipatutako urduria eta estresa. Mende berri honen ondorioa izango da. Askotan harrituta geratu naiz. Benetan arraroa egiten zait pertsona batzuen pazientzia eza. Behin gertatu zitzaidana aipatuko dizuet.
Autobus batean sartuta nengoenean, gidaria atera zen eta geltokira joan zen bidaiarien zerrendaren bila. Maiatza zen. Maiatzak 25ean edo gertatu zen. Bilbon. Bero sargoria. Gidari berria tokatu zitzaigun egun hartan, nahiko bidaia luzea egiteko gainera.
Autobusa ez zen berria, nola ez. Gezurra iruditu arren, Burgoseko herrietara joateko autobusak ez ziren hain erosoak, gutxienez garai hartan.
Bide luzea, errepidea bihurgunez beteta, sekulako beroa eta gidaria autobusetik kanpo irteteko ordua heltzear zegoenean. Termibus, arratsaldeko bost t'erdiak.
Gidari gaztea atera zenean, autobuseko atea itxi zuen, inor ez irteteko, edo inor ez sartzeko ordaindu gabe, batek daki. Kontua da, atea ixtean haize egokitua ez zuela piztu. Gidaria berria zen.
Autobus horretan agureak ziren gehienak. Bost minutu pasa eta gero beroa gehiegi nabaritzen zen. Agure bat altxatu zen eta garrasika hasi zen: hilko gaituzte txakurrak bezala! Batzuk ondo egin genuen: ixilik geratu ginen. Besteak ez.

Joera horiek edonon aurki ditzakegu. Guztiok presaka gabiltza, baina kuriosoa da: ez dugu aitortzen. Pazientzia eza arrunta da gure bizitzetan, eta normaltzat jotzen dugu gainera. Hemen gure arazoa: gure joerak aztertu behar ditugu? Bizitzari eskatzen dioguna aldatu behar dugu?
Agian daukagunarekin gehiago konformatu beharko genuke, edo ez...

Bost minutu horiek autobus baten barruan nahikoak izan ziren. Urduria agurengana ere heldu da. Baina mundua ezin da moteldu. Beraz, guk erabaki behar dugu noiz mozten dugun gure adaptazio prozesua.
Abiadura propioa aurkitzea, hori da gakoa.

Udako argazkiak eta gogoratzeko harriak

Urtean zehar gehien gustuko ditugun hilabeteak bukatu dira. Egia da, oraindik irailean gaude, eta uda ez da bukatu. Baina geratzen denak bakarrik pasatu dugun garaia gogoratzeko balio izango du.

Gehienok lanean hasi gara berriro. Berehala kaleak autoz beteta egongo dira, umeak eskolara itzuliko dira eta estresa nabarituko dugu errepideetan, kalean...

Udako argazkiak eta oroitzapenak besterik ez zaizkigu geratuko.

Besterik ez?

Oroitzapenak garrantzitsuak dira (horregatik sortu da blog hau). Baina ez bakarrik oroitzapenak. Ezagutu dugun jendea, eta duela urte batzuk ezagututakoa, geratzen da. Batzuk bakarrik memoriak izango dira hilabeteak pasa ahala. Besteak gure alboan geratuko dira.

Nik maiz ematen diet birpasotxo bat udako argazkiei, eta beti etortzen zait irribarre eder bat aurpegira. Lagunen arteko udako bizipenak ederrak izan dira. Eta urtean zehar argazkiak han egongo dira lagunak gogorarazteko.

Askotan, neguan edo, horrelako argazki bat berriro ikusten dudanean telefonoa hartzen dut eta aspaldiko lagun batekin hitz egiten dut, edo bidaltzen diot mezu bat. Neguko hotza hezurretaraino heltzen zaigunean, hori egiteak zentzu handia dauka.

Bai, egia da, uda pasa da. Baina udako beroa mantendu ahal izango dugu. Bakoitzak nahi duena erabil dezala. Argazkiak agian ezin ditugu edonora eraman. Beraz, nik pasa den astean harri txiki bat aukeratu nuen eta orain patrikan eramaten dut egunero.

Eskua poltsikoan sartzen dudan bakoitzean, nire harrixka han dago, eta ukitzen dudanean bakarrik gauza onak gogoratzen ditut.

Espero dugu aurtengo udazkeneko hotza ez dadila hain hotza izan.

Lehenengo agurra

Kaixo lagun maiteok,

Hau izango da blog honetan idazten dudan lehenengo posta. Aurkezpena egin behar dut ezta?
Blog honen bidez gustatuko litzaidake euskaldunon memoriak zabaltzea. Guztiok dauzkagu pasadizo bitxiak, dibertigarriak edo, gutxienez, aipatzeko modukoak. Agian, euskaldun berriok are gehiago...
Ez daukat eztabaidak sortzeko asmorik. Beraz, gai lasaiak edo eguneroko kontuak publikatuko ditut.
Zuek ere parte hartu beharko zenukete, bestela bloga nahiko aspergarria izango da. Animatu eta idatzi zuen erantzunak eta komentarioak.

Mila esker blog hau irakurtzeagatik, parte hartzeagatik eta zabaltzeagatik.

Mitch